Jonge Zuid-Koreanen hopen haat tegen Noord-Korea te overwinnen

(dit artikel werd op zaterdag 13 april gepubliceerd in Trouw)

Terwijl de oudere generatie diep gewortelde haat koestert tegen Noord-Korea, hebben Zuid-Koreaanse jongeren in hun overbezette leven amper tijd om zich druk te maken over de noorderbuur. Toch hoopt een handjevol jonge Zuid-Koreaanse studenten de blinde haat van de ouderen en onverschilligheid van hun leeftijdsgenoten te overwinnen door van het noorden hun specialiteit te maken. “Wij willen weten waarom Noord-Korea zich zo gedraagt”, zegt de 23-jarige Kang Seok-young.

Kang is één van weinigen die ervoor heeft gekozen van Noord-Korea haar hoofdvak te maken aan de universiteit “Mijn grootouders noemen de Noord-Koreanen nog ouderwets ‘commie’ en zijn erg vijandig als het over Noord-Korea gaat. Jongeren zijn een stuk minder haatdragend.” In de Zuid-Koreaanse samenleving is de Koude Oorlog nooit helemaal verdwenen.

Noord-Koreaanse media en literatuur zijn bij wet verboden, net als alle vormen van sympathie voor het noorden. Op erheen reizen staat celstraf. Kang vindt het achterhaalde regels. “Noord-Koreaanse teksten komen erg ouderwets over. Studenten zijn erg kritisch op Noord-Korea, dus de angst dat we gehersenspoeld worden is achterhaald.” Toch heeft de universiteit rekening te houden met de wet. “Gevoelig materiaal mag alleen door de professoren worden ingezien, zij vertellen er ons vervolgens over.”

Veel universiteiten vonden dat het belangrijk het absolute taboe rond Noord-Korea te doorbreken en begonnen in de jaren negentig met voltijdopleidingen gericht op Noord-Korea. De opleidingen konden echter de algehele desinteresse onder jongeren niet overwinnen – enkele moesten sluiten of gingen op in politieke studies. Kang studeert aan Dongguk, de eerste universiteit die het Noord-Korea programma opende in 1994, maar desalniettemin jaarlijks slechts twintig studenten verwelkomt. “De algehele desinteresse in Noord-Korea onder Zuid-Koreanen is natuurlijk een groot probleem”, zegt Kang. “Op een dag zal Korea worden herenigd. Als niemand iets begrijpt van de achtergrond van de Noord-Koreanen wordt het heel moeilijk samen te leven in een herenigd Korea.”

Kim Seul-ki (23) heeft gekozen voor de master Noord-Korea studies aan de Korea Universiteit. De tweedejaars student hoopt met zijn specialisatie journalist te worden. “Veel mensen realiseren zich niet dat Noord-Korea een grote impact heeft op de Zuid-Koreaanse politiek en economie. Noord-Korea is zo dichtbij, maar we weten amper wat er nou precies gebeurt.” Zijn vrienden vonden het apart dat hij de opleiding over de noorderburen koos. “Veel vrienden wisten niet eens dat zo’n opleiding bestaat. Ze zien Noord-Korea niet als iets dat een rol speelt in hun leven.” Kim kwam ook de bekende vooroordelen tegen: “Ook al is het tegenovergestelde waar, soms denken mensen dat ik een socialist ben als ik zeg dat mijn specialisatie Noord-Korea is.”

Het bestuderen van Noord-Koreaanse ideologie en politiek zorgt er ook voor dat het perpectief op de recente spanningen met Noord-Korea van de studenten een stuk genuanceerder is dan de krantenkoppen in Zuid-Korea. “Veel mensen beschuldigen per definitie altijd Noord-Korea van spanningen en denken er verder niet over na”, zegt studente Kang. “Maar wij snappen waarom Noord-Korea zo reageert. De overgevoelige reactie van de VS en Zuid-Korea heeft Noord-Korea een kans gegeven haar provocaties verder door te drijven. Zo’n crisis wordt door Kim Jong-un opgevoerd om zijn machtspositie te versterken.”

De studenten hopen dat de boel kalmeert en dat er mogelijkheden komen voor interactie met Noord-Korea. Kim: “Het zou mooi zijn als er activiteiten zouden zijn waaraan Noord-Koreanen participeren. Dan zouden veel meer jongeren geïnteresseerd raken in Noord-Korea.”