Zuid-Korea vecht tegen zelfmoordepidemie

(dit artikel werd op maandag 1 oktober gepubliceerd via de GPD) 

Lachende baby’s, slurpen aan een bakje noodles en het genot van een een goede natuurwandeling. Gisteren werd ‘de brug des doods’ omgedoopt in ‘de brug des levens’. Vrolijke foto’s, een standbeeld en opbeurende teksten op de hekken van de beruchte zelfmoordbrug moeten suicidale Koreanen van gedachte veranderen. Het nieuwe project is een nieuwe poging in de strijd het enorme aantal zelfmoorden in Zuid-Korea terug te dringen. 

Eerder deze maand bleek uit cijfers van de OECD dat Zuid-Korea ’s werelds zelfmoordkampioen blijft met een nog steeds groeiend aantal zelfmoorden. Op 100.000 inwoners beroven er 33,5 zich dagelijks van het leven; driemaal het gemiddelde onder OECD-landen. Dat betekent dat er in Zuid-Korea iedere dag 46,3 zelfmoorden plaatsvinden. De Koreaanse Vereniging voor Zelfmoordpreventie (KVZ) rapporteerde dat een groeiend percentage daarvan gerelateerd is aan stress en depressie, een eveneens groeiend fenomeen in een steeds competatiever wordende samenleving.

In de Koreaanse groepscultuur is men traditioneel gewend persoonlijke beslommeringen weg te moffelen. “Als de zelfmoordpoging mislukt komen velen in de EHBO aanzetten met excuses en leugens: dat het een ongeluk of een foutje was. Er heerst schaamte en ze willen niet dat hun familie lastig gevallen wordt met persoonlijke problemen”, zo verklaart professor in de psychiatrie Kyu-seob Ha, die onderzoek doet naar zelfmoord in Zuid-Korea. “Hoewel depressie wel meer wordt erkend dan tien jaar geleden, heerst er over het algemeen nog steeds een taboe op psychriatische hulp, dat is een probleem.”

Toch moeten recente preventieprojecten zoals de installatie op de brug en schuifdeuren die metrostations afsluiten van de rails suicidale hoofdstedelingen ervan weerhouden zichzelf van het leven te beroven. “Een merendeel van de zelfmoorden vinden plaats in een opwelling. Het is altijd een schreeuw om aandacht”, zegt Kyu-seob Ha. De installatie is een idee van een levensverzekeraar en de gemeente om juist in die wanhopige fase in te grijpen. “We willen met juist positieve prikkels mensen herinneren dat het leven waardevol is”, zegt een woordvoerder van gemeente Seoul. “Krop het niet op. Waarom loop je niet even helemaal leeg?”, zegt een van de teksten aan de brugreling – verwijzend naar de vorig jaar geïnstalleerde telefoonpalen die direct verbinden met een hulpinstantie of het alarmnummer.

De stress is niet het enige groeiende probleem. Meer dan de helft van de zelfmoorden worden gepleegd door 65-plussers en zijn woonachtig op het platteland. De afgelopen jaren groeide het gat tussen arm en rijk en is de verzorgingsstaat nog altijd minimaal. Ha: “Als iemand ziek wordt op oude leeftijd denken velen dat financieel niet aan te kunnen en ze willen hun kinderen er niet mee lastig vallen.” Onlangs werd een verbod ingevoerd op een veelgebruikte pesticide, waarmee de ouderen vooral zelfmoord plegen. “In Japan daalde het aantal zelfmoorden onder ouderen aanzienlijk na de invoering van het verbod. Dus ik verwacht zeker resultaat.”

Onder jongeren intussen zijn er zorgen over het explosief groeiend aantal zelfmoordwebsites. Deze week leverde de KVZ een rapport in bij het parlement dat 8511 websites telde, ten opzichte van 849 website in 2008. Er wordt geschat dat in werkelijkheid meer dan 10.000 websites zijn. Vooral het kopieergedrag is zorgelijk. Vlak na zelfmoorden van beroemde popsterren of acteurs piekte het aantal zelfmoorden onder jongeren. Het KVZ heeft met de Koreaanse media afgesproken minder sensationeel verslag te doen van de zelfmoorden onder beroemdheden en niet uit te wijden over de methodes.